Người Từ 40 Tuổi Sẽ Được Trang Bị Kiến Thức Chuẩn Bị Tuổi Già

Bộ Y tế đang đề xuất triển khai các hoạt động trang bị kiến thức, kỹ năng chuẩn bị cho tuổi già đối với người từ 40 tuổi trở lên trong khuôn khổ Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 – 2035. Mục tiêu là giúp người dân chủ động xây dựng nền tảng về sức khỏe, tài chính và cuộc sống ngay từ khi còn ở độ tuổi lao động.

Theo dự thảo Thông tư hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 – 2035 (giai đoạn I từ năm 2026 đến năm 2030), Bộ Y tế đề xuất xây dựng hệ thống tài liệu nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng cần thiết để người dân chuẩn bị cho cuộc sống khi về già.

Đối tượng được hướng đến là những người từ 40 tuổi trở lên. Nội dung tuyên truyền sẽ tập trung vào việc xây dựng lối sống lành mạnh, duy trì thói quen rèn luyện thể chất, nâng cao kỹ năng chăm sóc người cao tuổi tại gia đình, đồng thời định hướng người dân chủ động chuẩn bị nguồn tài chính, việc làm và kế hoạch lao động phù hợp trước khi bước vào tuổi nghỉ hưu.

Theo dự thảo, các nội dung này sẽ được phổ biến thông qua mạng lưới cán bộ dân số, y tế các cấp, các câu lạc bộ chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng cũng như lồng ghép vào các hoạt động văn hóa, tuyên truyền tại địa phương nhằm nâng cao nhận thức của người dân về quá trình già hóa dân số.

Việc tăng cường chuẩn bị cho tuổi già được đặt ra trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ nhanh. Hiện cả nước có khoảng 14,2 triệu người từ 60 tuổi trở lên, tương đương khoảng 14,1% dân số. Dự báo đến năm 2030, số người cao tuổi sẽ tăng lên gần 18 triệu người.

Các số liệu thống kê cho thấy chỉ số già hóa của Việt Nam năm 2024 đạt 60,2%, đồng nghĩa cứ 100 trẻ em thì có khoảng 60 người cao tuổi. Theo dự báo của cơ quan thống kê, đến năm 2034, số người cao tuổi sẽ vượt số trẻ em, đánh dấu Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn dân số già, sớm hơn khoảng hai năm so với các dự báo trước đây.

Trước xu hướng này, nhiều chuyên gia cho rằng việc chuẩn bị cho tuổi già cần được thực hiện càng sớm càng tốt thay vì chỉ bắt đầu khi bước vào tuổi trung niên. Cơ quan thống kê cũng từng khuyến nghị người dân chủ động chăm sóc sức khỏe, tích lũy tài chính từ sớm và tham gia bảo hiểm xã hội để có nguồn thu nhập ổn định khi hết tuổi lao động, góp phần giảm áp lực kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống khi về già.

Theo GS.TS Giang Thanh Long, chuyên gia cao cấp về dân số và phát triển, Đại học Kinh tế Quốc dân, một quá trình già hóa thành công không chỉ được đánh giá qua sức khỏe hay điều kiện kinh tế mà còn phụ thuộc vào khả năng duy trì sự gắn kết với gia đình và cộng đồng.

Ông cho rằng ba yếu tố quan trọng tạo nên một tuổi già chất lượng gồm sức khỏe tốt, nền tảng tài chính vững chắc và sự tham gia tích cực vào các hoạt động xã hội. Người cao tuổi dù có điều kiện kinh tế nhưng sống biệt lập hoặc thường xuyên đau ốm cũng khó có thể được xem là có quá trình già hóa thành công.

Kết quả khảo sát do GS.TS Giang Thanh Long và cộng sự thực hiện với hơn 2.000 người trong độ tuổi từ 30 đến 44 cho thấy khoảng hai phần ba số người được hỏi mong muốn sống độc lập khi về già. Tuy nhiên, chỉ khoảng một phần tư đã có kế hoạch cụ thể để chuẩn bị cho giai đoạn này.

Đáng chú ý, phần lớn người tham gia khảo sát chỉ bắt đầu nghĩ đến việc tích lũy tài chính và chăm sóc sức khỏe khi bước sang tuổi 40 hoặc 50. Chỉ khoảng 15-16% cho rằng cần chuẩn bị ngay từ khi ngoài 30 tuổi. Theo các chuyên gia, điều này phản ánh mức độ chủ động của người Việt trong việc chuẩn bị cho tuổi già vẫn còn khá hạn chế, trong khi nguy cơ bệnh tật và rủi ro tài chính thường gia tăng theo tuổi tác.

Ở góc độ khác, Giáo sư Nguyễn Đình Cử, nguyên Viện trưởng Viện Dân số và các vấn đề xã hội, Đại học Kinh tế Quốc dân, nhận định việc đến khoảng 36 tuổi mới bắt đầu quan tâm đến tuổi già là tương đối muộn. Ông phân tích rằng nếu từ tuổi thiếu niên đã hình thành các thói quen không tốt như hút thuốc lá, sử dụng rượu bia kéo dài thì sau nhiều năm sẽ ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh mạn tính khi bước vào tuổi trung niên và cao tuổi.

Theo các chuyên gia, bên cạnh việc tích lũy tài chính, người trẻ cần xây dựng lối sống khoa học, duy trì vận động thường xuyên, kiểm soát các yếu tố nguy cơ gây bệnh, tham gia bảo hiểm xã hội và giữ kết nối với gia đình, cộng đồng. Đây được xem là nền tảng quan trọng để nâng cao chất lượng cuộc sống khi bước vào giai đoạn già hóa dân số đang diễn ra ngày càng nhanh tại Việt Nam.

Theo Thanh Chúc ( SKV 7:53 Ngày 29/7/2026 ) 

• #bảo hiểm xã hội
• #bộ y tế
• #chăm sóc sức khỏe
• #già hóa dân số
• #người cao tuổi