Thi Bằng Lái Ôtô Từ Năm 2027: Thêm Bài Vượt Xe, Chuyển Làn Và Trả Làn

Từ ngày 1/3/2027, nội dung sát hạch thực hành lái xe ôtô trên đường trường sẽ có những thay đổi đáng chú ý. Thí sinh không chỉ thực hiện các thao tác lái xe cơ bản mà còn phải thể hiện kỹ năng tăng tốc vượt xe, chuyển làn và trở lại làn đường phù hợp sau khi hoàn thành việc vượt.

Theo thông tin được Cục Cảnh sát giao thông công bố ngày 21/8, quy định mới được thể hiện trong Thông tư 108/2026 về công tác sát hạch và cấp giấy phép lái xe. Việc bổ sung các tình huống vượt xe, chuyển làn và trả làn nhằm đưa nội dung sát hạch đến gần hơn với điều kiện giao thông thực tế, đồng thời kiểm tra khả năng quan sát, xử lý tình huống và chấp hành quy tắc sử dụng làn đường của người lái.

Điểm đáng chú ý trong quy định mới là thí sinh sẽ phải thực hiện các thao tác liên quan đến việc sử dụng làn đường khi tham gia giao thông. Đây là kỹ năng đặc biệt quan trọng đối với người điều khiển ôtô, nhất là trên những tuyến đường có nhiều làn xe cùng chiều.

Theo hướng dẫn, khi xe đang di chuyển ở làn thứ hai tính từ dải phân cách giữa và có nhu cầu vượt phương tiện phía trước, người lái phải thực hiện đúng trình tự bảo đảm an toàn. Trước khi chuyển làn, thí sinh cần quan sát tình hình giao thông, đánh giá khoảng cách với các phương tiện phía trước và phía sau, sau đó bật tín hiệu báo hướng rẽ để chuyển sang làn sát dải phân cách giữa.

Sau khi hoàn thành việc vượt xe phía trước, thí sinh không tiếp tục di chuyển kéo dài ở làn vượt mà phải thực hiện thao tác chuyển trở lại làn bên phải. Việc trả làn sau khi vượt cũng là một phần trong nội dung đánh giá kỹ năng lái xe thực tế.

Quy định này được xây dựng trên nguyên tắc phương tiện có tốc độ thấp hơn cần di chuyển về phía bên phải theo chiều lưu thông. Trong khi đó, làn sát dải phân cách giữa được ưu tiên cho các phương tiện có nhu cầu di chuyển với tốc độ cao hơn hoặc thực hiện thao tác vượt xe.

Một tình huống khác cũng được đưa vào hướng dẫn sát hạch là trường hợp phương tiện phía trước đang di chuyển ở làn sát dải phân cách nhưng với tốc độ thấp hơn, dù vẫn không vượt quá giới hạn tốc độ cho phép. Trong trường hợp này, người điều khiển xe phía sau không được tùy tiện vượt về phía bên phải.

Thay vào đó, thí sinh phải phát tín hiệu xin vượt bằng cách bật đèn báo rẽ trái và có thể kết hợp sử dụng còi, đèn hoặc các tín hiệu phù hợp để thông báo cho phương tiện phía trước. Khi bảo đảm các điều kiện an toàn, xe phía trước sẽ chuyển sang làn bên phải để nhường đường, tạo điều kiện cho xe phía sau sử dụng làn sát dải phân cách để vượt.

Sau khi hoàn thành thao tác vượt, người lái tiếp tục phải trở lại làn đường phù hợp thay vì duy trì việc di chuyển liên tục trên làn vượt.

Theo định hướng của Cục Cảnh sát giao thông, việc xác định rõ chức năng của từng làn đường được kỳ vọng giúp các phương tiện lưu thông trật tự và hiệu quả hơn. Làn sát dải phân cách giữa sẽ được sử dụng chủ yếu cho phương tiện vượt hoặc di chuyển nhanh hơn, trong khi các phương tiện không có nhu cầu vượt cần chủ động đi vào các làn bên phải.

Cách tổ chức này cũng nhằm hạn chế tình trạng phương tiện chiếm dụng làn vượt trong thời gian dài, gây cản trở các xe phía sau và làm giảm hiệu quả khai thác của tuyến đường.

Nội dung mới trong sát hạch lái xe cũng phù hợp với phương án tổ chức giao thông mà Cục Cảnh sát giao thông dự kiến thí điểm từ quý IV/2026 trên một số tuyến cao tốc, trong đó có cao tốc Hà Nội – Hải Phòng và Cầu Giẽ – Ninh Bình.

Theo phương án được đề xuất, làn số 1, tức làn sát dải phân cách giữa, chủ yếu dành cho các phương tiện thực hiện việc vượt xe. Sau khi vượt xong và bảo đảm khoảng cách an toàn, tài xế cần chủ động chuyển trở lại làn bên phải nếu các làn này còn đủ điều kiện để lưu thông.

Việc chạy liên tục ở làn vượt trong khi các làn đường bên phải đang thông thoáng được xác định là hành vi cần hạn chế trong quá trình tổ chức giao thông mới. Đây cũng là kỹ năng mà người học lái xe sẽ cần sớm làm quen ngay từ quá trình sát hạch.

Theo quy định mới, phần sát hạch thực hành lái ôtô trên đường trường dự kiến được triển khai từ ngày 1/3/2027 với tổng cộng 12 bài kiểm tra. Trong đó, các kỹ năng tăng tốc để vượt xe và chuyển làn sẽ trở thành những nội dung đáng chú ý, bên cạnh các tình huống quen thuộc mà người lái thường gặp khi tham gia giao thông.

Thí sinh sẽ được đánh giá начиная từ thao tác kiểm tra an toàn của phương tiện và chuẩn bị xuất phát. Trong quá trình thực hiện bài thi, người lái phải thể hiện khả năng tăng tốc, chuyển làn đúng quy định, rẽ trái, rẽ phải và quay đầu xe trong những điều kiện phù hợp.

Các tình huống giao thông thực tế khác cũng được đưa vào nội dung sát hạch, như tránh phương tiện đi ngược chiều, nhường đường cho người đi bộ hoặc người sử dụng xe lăn, dừng xe khi xuất hiện tình huống nguy hiểm.

Người dự thi cũng phải xử lý đúng khi từ đường nhánh đi ra đường chính hoặc từ tuyến đường không ưu tiên đi vào đường ưu tiên. Việc chấp hành hệ thống đèn tín hiệu giao thông, thao tác mở cửa xe an toàn và kết thúc hành trình cũng nằm trong các nội dung được kiểm tra.

Theo quy định, phần sát hạch trên đường trường sẽ được tổ chức trên quãng đường có chiều dài tối thiểu 5 km. Tuyến sát hạch cần có những điều kiện giao thông đa dạng như ngã ba, ngã tư, vòng xuyến, hệ thống đèn tín hiệu và khu vực dành cho người đi bộ.

Đáng chú ý, các tình huống trong bài thi có thể xuất hiện nhiều lần và không nhất thiết được bố trí theo một thứ tự cố định. Cách tổ chức này được kỳ vọng sẽ giúp việc sát hạch đánh giá sát hơn khả năng xử lý thực tế của thí sinh.

Thay vì chỉ ghi nhớ một tuyến đường hoặc thuộc lòng thứ tự các bài thi, người dự sát hạch cần chủ động quan sát, nhận diện tình huống và đưa ra thao tác phù hợp trong từng thời điểm. Điều này đặt ra yêu cầu cao hơn đối với quá trình học và rèn luyện kỹ năng lái xe trước khi tham gia kỳ thi.

Việc bổ sung bài thi vượt xe, chuyển làn và trả làn được xem là bước thay đổi đáng chú ý trong công tác sát hạch, cấp giấy phép lái xe từ năm 2027. Những kỹ năng này không chỉ phục vụ cho việc vượt qua kỳ thi mà còn gắn trực tiếp với quá trình điều khiển phương tiện trên các tuyến quốc lộ, cao tốc và những tuyến đường có mật độ giao thông lớn.

Từ ngày 1/3/2027, người học và chuẩn bị thi bằng lái ôtô sẽ cần chú trọng hơn đến kỹ năng quan sát, sử dụng tín hiệu, đánh giá khoảng cách an toàn cũng như tuân thủ nguyên tắc sử dụng làn đường. Việc vượt xe không còn đơn thuần là thao tác tăng tốc để vượt qua phương tiện phía trước, mà sẽ được đánh giá cùng với toàn bộ quy trình từ chuyển làn, thực hiện vượt đến trả lại làn đường phù hợp.

Những thay đổi trong nội dung sát hạch được kỳ vọng góp phần nâng cao kỹ năng thực tế của người lái xe ngay từ đầu, tạo nền tảng cho việc tham gia giao thông an toàn, đúng quy định và phù hợp hơn với phương thức tổ chức giao thông hiện đại.