Chính phủ phê duyệt đề án xây dựng cửa khẩu thông minh tại Lào Cai, ứng dụng AI, IoT nhằm nâng cao năng lực thông quan, giảm chi phí logistics và thúc đẩy giao thương.
Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định 453/QĐ-TTg phê duyệt Đề án xây dựng cửa khẩu thông minh tại các lối thông quan thuộc Cửa khẩu quốc tế Lào Cai, bao gồm lối cầu đường bộ Kim Thành và lối thông quan Bản Vược.
Quảng Cáo
Đề án đặt mục tiêu xây dựng mô hình cửa khẩu hiện đại dựa trên nền tảng công nghệ tiên tiến như Trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và hệ thống vận tải sử dụng phương tiện giao thông thông minh tự động hóa hoàn toàn. Qua đó, hướng tới hiện đại hóa đồng bộ hạ tầng logistics đa phương thức, tăng cường kết nối với đường sắt, cảng cạn nội địa và các tuyến cao tốc.
Quảng Cáo
Việc triển khai cửa khẩu thông minh không chỉ giúp nâng cao năng lực, hiệu suất thông quan mà còn góp phần giải quyết căn bản tình trạng ùn tắc hàng hóa, giảm chi phí vận chuyển, tối ưu hóa quy trình thủ tục. Đồng thời, mô hình này tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, thu hút doanh nghiệp xuất nhập khẩu, nâng cao chất lượng dịch vụ logistics và tăng nguồn thu ngân sách.
Đề án cũng hướng tới mục tiêu quan trọng là tăng cường kiểm soát thị trường, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng; đồng thời bảo đảm an ninh – quốc phòng, giữ vững trật tự an toàn xã hội và chủ quyền biên giới quốc gia.
Một điểm đáng chú ý, mô hình cửa khẩu thông minh sẽ gắn với phát triển thương mại điện tử xuyên biên giới, thúc đẩy ứng dụng công nghệ số trong quản lý, vận hành hoạt động xuất nhập khẩu. Song song, việc triển khai cũng góp phần giảm phát thải, bảo vệ môi trường, nâng cao an toàn lao động và giảm áp lực giao thông khu vực cửa khẩu.
ADS
Theo mục tiêu đề ra, đến năm 2030, năng lực vận chuyển hàng hóa qua hai lối thông quan Kim Thành và Bản Vược sẽ tăng gấp đôi, chi phí logistics bình quân giảm từ 20–30% đối với doanh nghiệp sử dụng phương tiện vận tải thông minh tự động hóa hoàn toàn. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu qua khu vực này dự kiến đạt khoảng 9 tỷ USD.
Đề án được triển khai từ quý II/2026 với lộ trình cụ thể. Tại lối thông quan cầu đường bộ Kim Thành, giai đoạn 1 (từ quý II/2026 đến hết quý I/2027) tập trung lựa chọn nhà đầu tư, xây dựng hạ tầng, hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin và cơ sở pháp lý. Giai đoạn 2, từ quý II/2027, sẽ đưa vào vận hành và tiếp tục phát triển hạ tầng cửa khẩu thông minh.
ADS
Đối với lối thông quan Bản Vược, giai đoạn 1 kéo dài từ quý II/2026 đến hết quý IV/2028, bao gồm mở lối thông quan, xây dựng hạ tầng và hoàn thiện pháp lý. Giai đoạn 2 bắt đầu từ quý I/2029 với việc triển khai vận hành và phát triển hệ thống.
Trong giai đoạn đầu, đề án chú trọng xây dựng thể chế, quy chuẩn, thủ tục chuyên ngành phù hợp với mô hình mới; đồng thời đẩy mạnh đàm phán với phía Trung Quốc về việc vận chuyển hàng hóa bằng phương tiện tự động, tăng cường kết nối và trao đổi dữ liệu giữa các hệ thống trong nước và quốc tế.
Ở giai đoạn vận hành, các cơ quan chức năng sẽ tổ chức triển khai mô hình cửa khẩu thông minh theo đúng quy định, thường xuyên kiểm tra, đánh giá để kịp thời xử lý các vấn đề phát sinh. Bên cạnh đó, việc phát triển hạ tầng logistics, hệ thống kho bãi và dịch vụ tại khu vực cửa khẩu cũng sẽ được đẩy mạnh, tạo nền tảng cho hoạt động xuất nhập khẩu hiện đại, hiệu quả và bền vững.
Đề án được kỳ vọng sẽ đưa Lào Cai trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa quan trọng, kết nối thương mại giữa Việt Nam, các nước ASEAN và khu vực Tây Nam Trung Quốc, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia trong bối cảnh hội nhập kinh tế sâu rộng.
Du Kỷ (SKV 15:58 ngày 19/03/26)