Bộ Bộ Xây dựng đang lấy ý kiến đối với dự thảo thông tư mới nhằm thay thế Thông tư 47/2024, trong đó đưa ra nhiều thay đổi đáng chú ý liên quan đến việc kiểm định khí thải đối với mô tô và xe gắn máy. Một trong những điểm nổi bật của dự thảo là việc phân loại phương tiện theo tuổi đời, từ đó áp dụng các hình thức kiểm định khác nhau nhằm đơn giản hóa thủ tục cho người dân nhưng vẫn bảo đảm kiểm soát phát thải.
Theo nội dung dự thảo, các phương tiện có thời gian sử dụng không quá 5 năm sẽ không phải đưa đến trung tâm đăng kiểm để kiểm tra trực tiếp. Thay vào đó, cơ sở đăng kiểm có thể căn cứ vào giấy chứng nhận chất lượng do nhà sản xuất hoặc đơn vị nhập khẩu cung cấp để cấp giấy chứng nhận kiểm định khí thải cho phương tiện. Như vậy, chủ xe chỉ cần hoàn thiện hồ sơ theo quy định mà không cần mang xe đi kiểm tra thực tế. Thời gian giải quyết thủ tục dự kiến tối đa khoảng 3 giờ, giúp giảm đáng kể thời gian và chi phí cho người dân.
Quảng Cáo
Ngược lại, đối với những xe máy đã sử dụng trên 5 năm, việc kiểm định khí thải sẽ phải thực hiện trực tiếp tại các cơ sở đăng kiểm theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 122:2024/BGTVT. Chủ phương tiện có thể lựa chọn nộp hồ sơ trực tiếp hoặc đăng ký lịch kiểm định trực tuyến để thuận tiện trong quá trình thực hiện.
Quảng Cáo
Khi đưa phương tiện đi kiểm định, người dân chỉ cần chuẩn bị một trong các giấy tờ như bản chính giấy đăng ký xe, bản sao chứng thực, bản sao điện tử hợp lệ hoặc giấy hẹn cấp đăng ký xe. Nếu phương tiện đáp ứng các tiêu chuẩn khí thải theo quy định, kết quả kiểm định sẽ được cấp dưới dạng điện tử và tích hợp trực tiếp vào tài khoản định danh cá nhân trên ứng dụng VNeID. Nhờ đó, chủ xe không cần mang theo giấy tờ bản cứng khi tham gia giao thông. Trong trường hợp phương tiện không đạt tiêu chuẩn, cơ sở đăng kiểm sẽ thông báo cụ thể để chủ xe tiến hành khắc phục trước khi kiểm định lại.
Dự thảo cũng làm rõ và mở rộng chính sách miễn kiểm định lần đầu đối với xe cơ giới và xe máy chuyên dùng chưa qua sử dụng, với điều kiện thời gian từ năm sản xuất đến năm nộp hồ sơ dưới 2 năm. Với nhóm phương tiện này, chủ xe không cần đưa xe đến trung tâm đăng kiểm mà có thể nộp hồ sơ theo nhiều hình thức khác nhau như trực tuyến, trực tiếp hoặc qua bưu chính tại bất kỳ cơ sở đăng kiểm nào trên toàn quốc. Hồ sơ được tinh giản, thời gian xử lý tối đa khoảng 4 giờ làm việc. Sau khi hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng kiểm sẽ lập hồ sơ điện tử cho phương tiện, đồng thời cấp giấy chứng nhận và tem kiểm định theo quy định.
Đối với những phương tiện không thuộc diện miễn kiểm định, quy trình kiểm định lần đầu và định kỳ vẫn được thực hiện theo các bước kỹ thuật bắt buộc. Các công đoạn bao gồm nhận dạng phương tiện, kiểm tra tổng thể, kiểm tra phần trên của xe, đánh giá hệ thống phanh và độ trượt ngang, kiểm tra phần dưới cùng các yếu tố môi trường liên quan. Nếu phương tiện đạt tiêu chuẩn, cơ sở đăng kiểm sẽ cấp giấy chứng nhận và tem kiểm định. Trường hợp phát hiện lỗi nghiêm trọng hoặc nguy hiểm, phương tiện sẽ bị từ chối kiểm định và không được phép lưu hành cho đến khi được sửa chữa, khắc phục đầy đủ.
ADS
Một điểm mới khác trong dự thảo là quy định cho phép thực hiện kiểm định ngoài cơ sở đăng kiểm trong một số trường hợp đặc thù. Các phương tiện hoạt động tại khu vực đảo, cảng biển, mỏ khai thác, công trường hoặc các xe có kích thước quá khổ, quá tải không thể đưa vào dây chuyền kiểm định sẽ được xem xét kiểm định tại chỗ nhằm bảo đảm tính linh hoạt trong quản lý.
Theo thống kê, hiện Việt Nam có khoảng 77 triệu xe máy đang lưu hành, trong đó phần lớn là các phương tiện đã sử dụng lâu năm với công nghệ động cơ đốt trong cũ, tiềm ẩn nguy cơ phát thải cao. Việc xây dựng lộ trình kiểm định khí thải được xem là giải pháp quan trọng nhằm kiểm soát ô nhiễm môi trường và nâng cao chất lượng không khí tại các đô thị lớn.
ADS
Theo Quyết định 13/2026, từ ngày 1/7/2027 việc kiểm định khí thải đối với mô tô và xe gắn máy sẽ được triển khai trước tại Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh. Đến ngày 1/7/2028, quy định này sẽ được mở rộng sang các địa phương gồm Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng và Cần Thơ. Theo kế hoạch, đến ngày 1/7/2030, việc kiểm định khí thải xe máy sẽ được áp dụng tại 28 tỉnh, thành phố trên cả nước, tùy điều kiện thực tế từng địa phương có thể triển khai sớm hơn.
Thanh Chúc ( SKV 12:34 Ngày 14/4/2026 )